Tezhip Nedir?

Tezhip, süsleme sanatları içerisinde yer alır ve kelime anlamı olarak altınla süslemek demektir. Tezhip, genel olarak kitap ve levha gibi eserlerin süslemelerinde tercih edilir. Bu sanat yerine getirilirken sanatçının içerisinde barındırdığı sevgi ve sabır duyguları dışa vurulur. Tezhip sanatı, devlet büyüklerine, padişahlara veya tanınmış kişilere hazırlanan her çeşit kitapta uygulanan yöntemlerdendir.

Tezhibin en sık kullanıldığı yer ise Kuran’ı Kerimin ilk ve son sayfalarıdır. Bunun yanı sıra birçok kitabın satır aralarında ve sayfa kenarlarında da tezhip sanatı kullanılabilir. Kuran okunurken durulacak ya da secde yapılacak olan ayetlerinin belirtilmesinde de tezhip sanatı tercih edilir. Ayrıca vakıf, secde ve süre de tezhibe örnek olarak verilebilir.

Tezhip Sanatında Kullanılan Araçlar

Tezhip sanatı icra etmeden önce gerekli olan birçok malzeme vardır. Bu malzemeleri şöyle sıralayabiliriz;

  • Farklı ayarlarda ezilmiş altın
  • Altını parlatmaya yarayan mühre
  • Tezhibin en önemli parçalarından bir tanesi olan fırça
  • Eskiz kağıtları ve boya
  • Maket bıçağı
  • Şap ürünü
  • Mukavva karton
  • Düzgün bir görüntü için cetvel çeşitleri
  • İs mürekkebi
  • Yapıştırıcı çeşitleri
  • Çini mürekkebi
  • Aydınlatma araçları
  • Boya çeşitleri
  • Kalem ve kalem çeşitleri

Bu malzemeleri tezhip sanatında kullanarak ortaya kaliteli ve estetik eserler çıkarabilmek mümkündür.

Tezhip Yapım Aşaması ve Kullanılan Motifler

Tezhip sanatı çok detaylı ve ince bir süsleme sanatıdır ve bu sanat çeşitli şekillerde uygulanabilir. Genel hatları ile açıklanacak olursa herhangi bir teknik işlem yapmadan önce hayal gücünde nasıl bir işlem yapılacağı hayal edilmelidir. Hayal edilen aşamalar tezhip yapım aşamasına farklı şekillerde dökülebilir. Birçok süsleme sanatına göre daha sade ve küçük detaylar ile yapılan tezhip sanatı, bitkisel ve hayvani olarak ikiye ayrılır.

Tezhip sanatında eski zamanlarda geometrik resimlerin kullanılması tercih edilirken zamanla hayvani ve bitkisel şekilleri içeren motiflere geçilmiştir. Osmanlı döneminde yaşamış kişilerden olan Kara Memi, çiçek ve ağaç dekoratifini ilk kullanan kişilerdendir. Bu bakış açısı günümüzde halen önemini korumaktadır. Tezhipte dikkat çekici motiflerden birisi de buluttur. Bulut motifi, farklı bir bakış açısı ürünüdür ve birçok tezhip sanatçısı bu motifi eserlerinde kullanmaya devam etmektedir.

You May Also Like

Osmanlı Hat Sanatı

Emeviler ve Abbasi devletleri döneminde belirli süreçlerden geçen hat sanatı, asıl olgunlaşma dönemine Osmanlı döneminde ulaşmıştır. 2. Bayezid’in hat hocası olan Şeyh Hamdullah aracılığı ile Osmanlıda yeni bir üslup ile…
Yazıyı oku

Evde Hat Sanatı Öğrenmek

Varlığı çok eski dönemlere uzanan hattat sanatı, günümüzde birçok kişinin ilgi duyduğu ve öğrenmek istediği alanlardan birisidir. Hat sanatı, genel olarak profesyonel düzeyde bu sanatı icra eden kişilerden öğrenilebilir. Ancak…
Yazıyı oku

Minyatür Sanatı

Minyatür, ince detaylar ile işlenen, küçük boyutlara sahip ve kendisine ait sanat tekniği bulunan bir resim çeşididir. Minyatür sanatı ile uğraşan kişilere ise nakkaş denir. Minyatür sanat türünde öne çıkan…
Yazıyı oku

Kufi Hat Sanatı

Kufi, kuran harflerinin bir araya getirilmesi ile oluşturulan bir hat sanatıdır. Kufi hat sanatı, Kuran-ı Kerim’in toplanmasından sonraki süreçte önemli bir sanat kolu olarak ortaya çıkmıştır. Kufi yazı sanatının ilk…
Yazıyı oku

Hat Sanatı Öğrenmek

Hat sanatını öğrenmek isteyen birçok kişi hat malzemelerini satın alarak evde öğrenmeyi uygun görmektedir. Ancak hat sanatına başlarken bir hat kursuna başlamak oldukça önemlidir. Hat sanatı öğrenme işlemleri ilk seviyelerde…
Yazıyı oku

Hat Sanatı Tarihçesi

Hat sanatı, günümüzde birçok kişinin hobi amaçlı gerçekleştirdiği bir sanat türüdür. Bu sanat türü icra edilirken şekilli ve dekoratif bir hat sanatı ortaya çıkarabilmek mümkündür. Bir diğer adı kaligrafi olan…
Yazıyı oku